Կրթութիւնը, Մշակոյթը եւ Հասարակական Յիշողութիւնը Ապրեցնող Ժառանգութիւն Մը։

Պատմութիւն

Աւելի քան դպրոց մը

Սուրբ Խաչ Լիսէն միայն դպրոց մը չէ․ ան դարերու ընթացքին կրթութիւնը, մշակոյթը եւ հասարակական յիշողութիւնը կանգուն պահած խորարմատ կրթական աւանդութեան ներկայացուցիչն է։ Սկիւտար մէջ սկսած այս ճամբորդութիւնը, տարբեր ժամանակաշրջաններու դժուարութիւններուն հակառակ, կրթութենէն չզիջող մտայնութեամբ հասած է մինչեւ այսօր։ Սուրբ Խաչ Լիսէին պատմութիւնը գրուած է հաւատքով, վճռակամութեամբ եւ կրթութեան հանդէպ խոր պատասխանատուութեան զգացումով։

Անցեալէն Մինչեւ Այսօր

Դարերը Անցնող Մը Կրթական Ճամբորդութիւն

Սուրբ Խաչ Լիսէի պատմութիւնը միայն տարիներու պատմութիւն չէ․ ան սերունդներու, արժէքներու եւ միասնական կրթական իտէալի պատմութիւնն է։ Ամէն ժամանակաշրջան այս հաստատութեան ինքնութիւնը զօրացնող նոր էջ մը դարձած է։

1678
Կրթութեան Առաջին Քայլերը

Սուրբ Խաչ Լիսէի հիմքերը դրուեցան 1678 թուականին՝ Սկիւտար Սուրբ Խաչ Եկեղեցւոյ կից գործող դպրոց մը ըլլալով։ Այդ շրջանը կը խորհրդանշէ այն տարիները, երբ կրթութիւնը կեդրոնական տեղ կը գրաւէր համայնքային կեանքին մէջ, եւ գիտելիքը, արժէքներն ու հաւատքը միասին կը փոխանցուէին։

1770-1932
Հոգեւոր Դպրոցի Շրջանը

1770-ական թուականներէն սկսեալ Սուրբ Խաչ Լիսէն, Դպրատուն եւ Իսքոլիա անուններով, հոգեւոր դպրոցի ինքնութիւն ստացաւ։ Այս երկար ժամանակաշրջանին ընթացքին հաստատութիւնը միայն հոգեւորականներ չէ պատրաստած, այլ նաեւ մշակութային եւ մտաւոր հզօր հենք ունեցող անհատներ դաստիարակած է՝ դառնալով կարեւոր կեդրոն մը։

1950-ականներ
Վերաշինութիւն եւ Կազմակերպում

1950-ական թուականներուն Գարեգին Խաչատուրեան Սրբազանի առաջնորդութեամբ դպրոցը վերաշինուեցաւ։ Այս ընթացքը Սուրբ Խաչ Լիսէի արդի կրթական ըմբռնումով վերակազմակերպուելու եւ հաստատութեան կազմակերպական ինքնութեան զօրացման շրջադարձային կէտ մըն է։

1969
Լիսէի Ինքնութիւն

Թէոլոգիայի բաժնի փակուելէն ետք Սուրբ Խաչ Լիսէն, 1969 թուականին, Սուրբ Խաչ Լիսէի կարգավիճակ ստացաւ։ Այս փոփոխութիւնը, հաստատութեան արդիական կրթական կառուցուածքին համահունչ դառնալով հանդերձ, իր արմատներէն չկտրուելով առաջընթաց արձանագրելու հզօր վկայութիւն մը եղաւ։

Այսօր
Անցեալէն Ուժ Առնող Կրթական Հաստատութիւն Մը

Այսօր Սուրբ Խաչ Լիսէն դարերու վրայ տարածուած իր ժառանգութիւնը կը միացնէ արդի կրթական ըմբռնումին հետ՝ ըլլալով խորարմատ հաստատութիւն մը։ Անցեալէն առած իր ուժով՝ իր աշակերտները ոչ միայն ակադեմականօրէն, այլ նաեւ մշակութային, բարոյական եւ հասարակական արժէքներով զինելով կը պատրաստէ ապագային։

Արժէքներով Կրուած Ապագայ

Դարերու ընթացքին փոխանցուած այս կրթական ժառանգութիւնը այսօր ալ կը շարունակէ ձեւաւորել Սուրբ Խաչ Լիսէի արժէքներն ու կրթական ըմբռնումը։Անցեալէն եկող այս պատասխանատուութիւնը կը կազմէ մեր ապագային ուղղուած տեսլականի հիմքը։